btw-en-belasting

Belastingvoordelen voor zzp'ers: dit zijn je aftrekposten en regelingen

2026-07-14 · 7 min leestijd

Als zzp'er betaal je belasting over je winst, maar de Belastingdienst kent een aantal regelingen die die winst voor de belasting flink kunnen verlagen. Zelfstandigenaftrek, startersaftrek, mkb-winstvrijstelling en de kleineondernemersregeling zijn de bekendste. Dit artikel zet ze op een rij, met de voorwaarden waar je aan moet voldoen en wat je zelf moet bijhouden om er gebruik van te kunnen maken.

Zelfstandigenaftrek: het urencriterium is de sleutel

De zelfstandigenaftrek is de bekendste belastingvoordeel voor zzp'ers en verlaagt je winst waarover je inkomstenbelasting betaalt. Om er recht op te hebben, moet je voldoen aan het urencriterium: je besteedt minimaal 1225 uur per jaar aan werkzaamheden voor je onderneming. Dat komt neer op gemiddeld zo'n 24 uur per week, het hele jaar door.

Naast het aantal uren telt ook dat je onderneming je hoofdactiviteit is: je besteedt meer tijd aan je onderneming dan aan eventuele andere werkzaamheden, zoals een deeltijdbaan in loondienst. Bij de start van je onderneming, ziekte of zwangerschap gelden bijzondere regels voor het urencriterium.

Het bedrag van de zelfstandigenaftrek verandert elk jaar en wordt de komende jaren stapsgewijs verder afgebouwd volgens kabinetsbeleid. Ga daarom altijd uit van het actuele bedrag op belastingdienst.nl in plaats van een bedrag dat je ergens hebt gelezen: dat is met hoge kans verouderd tegen de tijd dat je aangifte doet.

Om aan te tonen dat je aan het urencriterium voldoet, houd je een urenregistratie bij: welke werkzaamheden, hoeveel tijd en voor welke opdracht. Bij een controle is dit het eerste waar de Belastingdienst naar vraagt.

Startersaftrek: extra voordeel in je eerste jaren

Ben je pas net begonnen als ondernemer? Dan kom je mogelijk ook in aanmerking voor de startersaftrek, een extra aftrekpost bovenop de zelfstandigenaftrek. Deze regeling is bedoeld om de eerste, vaak financieel onzekere jaren van je onderneming te verlichten.

De voorwaarden voor de startersaftrek zijn strenger dan die voor de gewone zelfstandigenaftrek:

• je voldoet aan het urencriterium (minimaal 1225 uur)
• je hebt in de voorafgaande vijf jaar niet vaker dan twee keer de zelfstandigenaftrek toegepast
• je had in die vijf jaar niet al een keer eerder een onderneming waarvoor je een ondernemersfaciliteit gebruikte

Je kunt de startersaftrek in totaal maximaal drie keer toepassen in de eerste vijf jaar van je ondernemerschap. Het is dus geen jaarlijkse aftrek die je onbeperkt kunt claimen, maar een tijdelijke steun in de aanloopfase.

Ook hier geldt: het exacte bedrag van de startersaftrek en de precieze voorwaarden wijzigen weleens. Check de actuele regels op belastingdienst.nl voordat je je aangifte indient, zeker als je twijfelt of je nog binnen de "maximaal twee keer in vijf jaar"-grens valt.

Mkb-winstvrijstelling: automatisch voordeel over je resterende winst

Na de zelfstandigenaftrek en eventuele startersaftrek blijft er een bedrag aan winst over. Over dát bedrag krijg je vervolgens de mkb-winstvrijstelling: een vast percentage van je winst is vrijgesteld van inkomstenbelasting.

Wat de mkb-winstvrijstelling onderscheidt van de andere regelingen in dit artikel, is dat je er niets voor hoeft te doen. Er geldt geen urencriterium en geen aanvraag: de vrijstelling wordt automatisch toegepast op je winst na aftrek van de ondernemersaftrekposten. Ook zzp'ers die niet aan het urencriterium voldoen en dus geen recht hebben op zelfstandigenaftrek, profiteren nog wel van de mkb-winstvrijstelling.

Het percentage van de vrijstelling staat jaarlijks vast en wordt door de Belastingdienst gepubliceerd. Omdat het rechtstreeks van invloed is op het bedrag waarover je uiteindelijk belasting betaalt, is het slim om bij een winstprognose of belastingberekening altijd het actuele percentage te gebruiken in plaats van een percentage uit een vorig jaar.

Kleineondernemersregeling (KOR): een bewuste keuze, geen automatisme

Waar de vorige regelingen gaan over inkomstenbelasting, gaat de kleineondernemersregeling (KOR) over btw. Als je omzet onder een bepaalde grens blijft, kun je ervoor kiezen om vrijgesteld te worden van btw. Je rekent dan geen btw aan je klanten, hoeft geen btw-aangifte meer te doen en factureert zonder btw-vermelding.

Belangrijk: de KOR is een keuze, geen verplichting, en die keuze heeft twee kanten:

• Voordeel: geen btw-administratie en btw-aangifte meer, en je facturen zijn voor particuliere klanten goedkoper omdat er geen btw bovenop komt.
• Nadeel: je kunt ook geen btw terugvragen (voorbelasting) over je zakelijke inkopen en investeringen. Bij hoge zakelijke kosten, bijvoorbeeld een grote apparatuurinvestering, kan dat juist duurder uitpakken dan gewoon btw-plichtig blijven.

De KOR is daarom vooral interessant voor zzp'ers met relatief lage zakelijke kosten en veel particuliere klanten, en minder aantrekkelijk als je vooral zakelijke klanten hebt die de btw toch weer konden terugvragen, of als je flink investeert in je onderneming.

Meld je je aan voor de KOR, dan geldt die in principe voor minimaal drie jaar. Weeg de keuze dus goed af en check de actuele omzetgrens en voorwaarden op belastingdienst.nl voordat je je aanmeldt.

Zakelijke kosten aftrekken: wat mag, en hoe leg je het vast

Naast de aftrekposten en regelingen hierboven mag je ook je zakelijke kosten aftrekken van je winst. Denk aan:

• kantoorbenodigdheden, software-abonnementen en zakelijke apparatuur
• reiskosten voor zakelijke ritten
• vakliteratuur, cursussen en beroepsopleidingen die je vak bijhouden
• een deel van je werkruimte, onder specifieke voorwaarden
• representatiekosten, zoals een zakelijke lunch met een klant, deels aftrekbaar

De voorwaarde is steeds hetzelfde: de kosten zijn zakelijk en je kunt ze onderbouwen met een factuur of bonnetje. Kosten die je deels privé gebruikt, mag je alleen voor het zakelijke deel opvoeren.

De praktijk laat zien dat aftrekposten vaak niet mislukken door de regels, maar door rommelige administratie: een bonnetje dat kwijtraakt, een factuur die niet wordt opgeslagen, kosten die pas maanden later worden verwerkt en dan vergeten worden. Zeker als je het hele jaar door onderweg bent en op meerdere plekken inkoopt, is het lastig om alles zelf bij te houden.

Hier komt slimzaak in beeld. Met de AI-scan fotografeer je een bonnetje of upload je een factuur, en slimzaak legt de kosten direct vast in je administratie: bedrag, btw en categorie worden automatisch herkend. Die kosten tellen meteen mee in je btw-overzichten en rapportages, zodat je bij het invullen van je aangifte een compleet overzicht hebt in plaats van een stapel losse bonnetjes. Let op: slimzaak bereidt je aangifte voor met deze overzichten, maar dient hem niet voor je in — dat doe je zelf of via je boekhouder. Meer over hoe dit werkt lees je op de pagina kosten en bonnen.

Wil je je volledige administratie op orde brengen, niet alleen de bonnetjes? Bekijk dan onze administratie-checklist voor zzp'ers. En speelt btw-frequentie een rol in je planning, lees dan ook wanneer je kwartaal- of jaaraangifte doet in btw-aangifte: kwartaal of jaar.