slimzaakVolledige site →

ondernemen

Verzekeringen voor zzp'ers: de checklist

2026-07-14 · 6 min leestijd

Geen werkgever die doorbetaalt bij ziekte, geen collega die je aansprakelijkheid afdekt: als zzp'er regel je je eigen vangnet. Welke verzekeringen dat vangnet vormen, hangt sterk af van wat je doet en hoeveel risico je zelf wilt dragen. Dit artikel is bedoeld als overzicht, geen verzekeringsadvies: voor een advies op maat kun je terecht bij een verzekeringsadviseur of brancheorganisatie. slimzaak zelf verkoopt of beheert geen verzekeringen — wél kun je premies die je betaalt eenvoudig als kostenpost vastleggen in je administratie, zodat ze in je resultaat en btw-aangifte terugkomen.

Als zzp'er is er geen wettelijke verplichting om verzekeringen af te sluiten, met uitzondering van een zorgverzekering. In de praktijk overwegen de meeste zzp'ers in elk geval een arbeidsongeschiktheidsverzekering (AOV) of alternatief zoals een broodfonds, en een beroeps- of bedrijfsaansprakelijkheidsverzekering als ze bij klanten over de vloer komen of advies geven. Een rechtsbijstandverzekering en een verzekering voor bedrijfsmiddelen zijn aanvullend en afhankelijk van je situatie. Welke combinatie voor jou nodig is, hangt af van je vak, je risico's en hoeveel financiële buffer je zelf hebt. Premies die je betaalt, verwerk je als zakelijke kosten in je boekhouding.

Waarom verzekeringen extra belangrijk zijn als zzp'er

Als werknemer merk je vaak weinig van de risico's die je loopt: bij ziekte betaalt je werkgever door, bij een fout op het werk is meestal de werkgever aansprakelijk en bij ontslag heb je recht op een WW-uitkering. Als zzp'er val je grotendeels buiten dat vangnet. Word je ziek, dan loopt je omzet gewoon door naar nul, tenzij je daar zelf iets voor hebt geregeld. Maak je een fout die schade veroorzaakt bij een opdrachtgever, dan ben je daar in de regel persoonlijk voor aansprakelijk, ook met een eenmanszaak.

Dat betekent niet dat je alles moet verzekeren. Het betekent wel dat het de moeite waard is om bewust na te denken over welke risico's je zelf kunt dragen en welke je liever afdekt. Ben je net gestart als ondernemer, lees dan ook ons stappenplan voor zzp worden in Nederland voor de andere zaken die je moet regelen. Een breder overzicht van verplichtingen en aandachtspunten voor ondernemers vind je bij Ondernemersplein, het informatiepunt van de overheid voor ondernemers.

De checklist hieronder loopt van de verzekering die de meeste zzp'ers als eerste overwegen — de AOV — naar de aanvullende opties die vooral relevant zijn afhankelijk van je vak en situatie.

AOV: de arbeidsongeschiktheidsverzekering

De arbeidsongeschiktheidsverzekering (AOV) keert een inkomen uit als je door ziekte of een ongeval langere tijd niet kunt werken. Voor de meeste zzp'ers is dit financieel het grootste risico: geen omzet betekent geen inkomen, en dat kan maanden of jaren duren.

Toch sluit een groot deel van de zzp'ers geen AOV af. De belangrijkste reden is de premie: die kan, afhankelijk van leeftijd, beroep en dekking, al snel enkele honderden euro's per maand bedragen. Voor starters en zzp'ers met een krappe marge voelt dat als een fors bedrag bovenop alle andere vaste lasten. Het risico van geen AOV is dat je bij langdurige arbeidsongeschiktheid terugvalt op eigen vermogen en, als dat niet toereikend is, op de bijstand — met een vermogens- en partnertoets.

Er zijn alternatieven voor een reguliere AOV bij een verzekeraar, die het overwegen waard zijn zonder dat de ene per se beter is dan de andere:

Welke route bij jou past, hangt af van je leeftijd, gezondheid, sector en risicobereidheid. Laat je hierover bij twijfel adviseren door een onafhankelijk adviseur.

Beroeps- en bedrijfsaansprakelijkheidsverzekering

Een aansprakelijkheidsverzekering keert uit als jij of je bedrijf schade veroorzaakt bij een ander, en jij daarvoor aansprakelijk wordt gesteld. Er zijn twee varianten die vaak naast elkaar bestaan:

Of een van deze verzekeringen relevant is, hangt sterk af van je werk. Kom je fysiek bij klanten, werk je met kostbare apparatuur van anderen, of geef je adviezen waar een klant financieel op vertrouwt? Dan is het risico reëel. Werk je vooral achter je eigen bureau zonder veel klantcontact, dan is het risico kleiner, al blijft het nooit helemaal nul: ook een verkeerd advies per e-mail kan tot een claim leiden.

Sommige opdrachtgevers, vooral grotere bedrijven en overheden, eisen een bewijs van een aansprakelijkheidsverzekering als voorwaarde om als zzp'er voor hen te mogen werken. Check dit dus ook vanuit commercieel oogpunt: zonder AVB of BAV kun je bepaalde opdrachten mislopen, los van het risico zelf.

Rechtsbijstandverzekering: optioneel, niet vanzelfsprekend

Een rechtsbijstandverzekering voor ondernemers dekt de kosten van juridische hulp bij een geschil, bijvoorbeeld met een opdrachtgever die niet betaalt, een leverancier die niet levert, of een conflict over een contract. Zonder deze verzekering betaal je juridisch advies en eventuele procedures zelf, en dat kan bij een langlopend geschil flink oplopen.

Of dit voor jou zinvol is, hangt af van hoeveel contracten en opdrachtgevers je hebt en hoe groot de financiële belangen per opdracht zijn. Werk je met veel losse, kleinere opdrachten, dan is het risico per geschil vaak beperkt. Werk je met een klein aantal grote, langlopende contracten, dan kan één geschil des te harder aankomen.

Houd er rekening mee dat rechtsbijstandverzekeringen vaak een wachttijd kennen voordat je er voor een specifiek type geschil een beroep op kunt doen, en dat niet elk conflict onder de dekking valt. Lees de polisvoorwaarden dus goed door voordat je uitgaat van dekking in een specifieke situatie.

Overige verzekeringen: inboedel en bedrijfsmiddelen

Naast de verzekeringen hierboven zijn er nog een paar die voor sommige zzp'ers relevant zijn, afhankelijk van waar en hoe je werkt:

Deze categorie is meer maatwerk dan de eerdere drie: kijk vooral naar wat je daadwerkelijk aan bedrijfsmiddelen bezit en welke schade voor jou financieel het meest pijn zou doen.

Zo verwerk je verzekeringspremies in je administratie

Welke verzekeringen je ook afsluit, de premies die je betaalt zijn in de regel zakelijke kosten en horen dus in je administratie thuis. Dat is nodig voor een kloppend resultaat en, waar van toepassing, voor de aftrek van eventuele btw.

In de praktijk komt dat neer op drie dingen die elk kwartaal terugkomen:

  1. Bewaar de premienota of factuur van je verzekeraar, digitaal of op papier.
  2. Boek de premie als kostenpost in de juiste categorie, bijvoorbeeld onder verzekeringen.
  3. Koppel het bedrag aan de juiste periode, zeker bij verzekeringen die je jaarlijks vooruitbetaalt.

In slimzaak doe je dit met de functie kosten en bonnen: je fotografeert of upload de premienota, en de AI-scan leest bedrag, datum en leverancier automatisch uit, zodat je hem alleen nog hoeft te controleren en aan de juiste kostencategorie te koppelen. Zo staat je premie op tijd in je resultaat en, indien van toepassing, in je btw-aangifte, zonder dat je aan het eind van het jaar nog op zoek moet naar oude polisbladen en betaalbewijzen. Let op: een groot deel van verzekeringspremies is vrijgesteld van btw, dus controleer per verzekering of er btw op de factuur staat voordat je die als voorbelasting aftrekt.

Veelgestelde vragen

Ben ik als zzp'er verplicht om verzekeringen af te sluiten?
Er is geen algemene wettelijke plicht om je als zzp'er te verzekeren tegen arbeidsongeschiktheid of aansprakelijkheid, met uitzondering van de verplichte basiszorgverzekering die voor iedereen in Nederland geldt. Sommige opdrachtgevers stellen wel als eis dat je een aansprakelijkheidsverzekering hebt voordat ze met je in zee gaan.
Is een AOV verplicht voor zzp'ers?
Nee, een arbeidsongeschiktheidsverzekering is niet wettelijk verplicht. Wel loop je zonder AOV of alternatief zoals een broodfonds of de vrijwillige verzekering bij UWV het risico dat je bij langdurige ziekte of een ongeval geen inkomen meer hebt, buiten je eigen buffer om.
Wat is het verschil tussen een beroeps- en een bedrijfsaansprakelijkheidsverzekering?
Een bedrijfsaansprakelijkheidsverzekering (AVB) dekt schade die je veroorzaakt tijdens je bedrijfsactiviteiten, bijvoorbeeld fysieke schade bij een klant. Een beroepsaansprakelijkheidsverzekering (BAV) dekt financiële schade die ontstaat door een fout in je advies of dienstverlening. Afhankelijk van je vak kan een van beide, of allebei, relevant zijn.
Kan ik verzekeringspremies aftrekken van de belasting?
Premies voor zakelijke verzekeringen, zoals een AOV, aansprakelijkheids- of rechtsbijstandverzekering, zijn doorgaans aftrekbare zakelijke kosten die je resultaat verlagen. Leg de premienota vast in je administratie en boek het bedrag in de juiste periode. Voor de exacte fiscale behandeling in jouw situatie kun je terecht bij de Belastingdienst of je boekhouder.
Gratis starten